Assit Nədir?
Assit kimi tanınan vəziyyət - qarın nahiyəsindəki orqanları əhatə edən qarın boşluğunda mayenin yığılmasıdır. Bəzi xəstəliklər nəticəsində qan damarlarından maye sızar və bu assitlə nəticələnir.
Risk faktorları
Assitin ən çox görülən səbəbi qaraciyərin zədələnməsidir. Qaraciyər, portal hipertenziyaya və ya qaraciyərin qan damarlarında yüksək qan təzyiqinə səbəb olan toksin və ya infeksiyadan qaynaqlanan yaralanmalara cavab olaraq zədələnir və sərtləşir. Artan təzyiq nəticəsində periton boşluğunda maye yığılır və qan damarlarından sızır.
Assit risk faktorlarına aşağıdakılar daxildir:
- Aşağıdakıların səbəb ola biləcəyi Sirroz (qaraciyərin çapıqlaşması)
- Alkoqoldan istifadə
- Hepatit B və ya C infeksiyası
- Qaraciyərin uzun müddətli iltihabı
- Hemokromatoz və ya həddindən artıq dəmir yükü
- Qaraciyər, mədəaltı vəzi, yumurtalıq, uşaqlıq və kolon xərçəngi kimi qarın boşluğu orqanlarının xərçəngi
- Budd-Chiari sindromu
- Konjestif ürək çatışmazlığı
- Peritonit, qarın boşluğunda bir infeksiya
- Pankreatit
- Vərəm
Simptomlar
Qarın şişkinliyinin dərəcəsindən asılı olaraq, məsələn orta dərəcəli assitdə simptomlar tədricən və ya birdən ortaya çıxana qədər adi çəki artımı kimi görünə bilər.
- Qarın şişməsi
- Şişkinlik
- Qarın şişkinliyinin artması ilə çəki artımı və ya çəki itkisi
- Qarın ağrısı
- Nəfəs darlığı
- Ayaqlarda ödem (şişkinlik).
- Göyərmə
- Ensefalopatiya
Diaqnoz
Ultrasəs və ya fiziki müayinə ilə assit aşkar edilə bilər. Qarın boşluğunda maye hərəkət edərsə, həkiminiz qarın səslərinin dəyişib-dəyişmədiyini eşitmək üçün qarın boşluğunu dinləyə bilər.
Orqan fəaliyyətini izləmək və assitin səbəblərini müəyyən etmək üçün əlavə diaqnostik üsullara aşağıdakılar daxildir:
- Parasentez, qarın boşluğundan mayenin çıxarılması proseduru
- Qaraciyər funksiyası testləri
- Böyrək funksiyası testləri
- Protein və elektrolit səviyyələri üçün qan testləri
Müalicələr
- Parasentez (qarın boşluğundan mayenin çıxarılması)
- Pleurex (qarın boşluğundan mayenin ev şəraitində drenajına imkan verən daimi kateter)
- TİPS
Müəllif və tibbi məzmunu yoxlayan həkim: Dr. İlyas Həsənov, PhD, MD, invaziv radioloq
Tibbi xəbərdarlıq: Bu səhifədəki məlumat ümumi maarifləndirmə məqsədi daşıyır və həkim müayinəsini, diaqnozu və ya müalicəni əvəz etmir. Sizə uyğun müalicə üsulunu yalnız müayinədən sonra həkim müəyyən edə bilər.
